Balliwes

Interviewee: Benjamin Martin, 74, Daldagan, Galimuyod, Ilocos Sur

balliwesAnia ti balliwes?
• Ti balliwes ket maysa a sala a tadek. Naadaw kadagiti nuang nga aglutlutlot iti talon. Idiay Bontoc, saan a maarado (idi) ti dadduma a paset ti talon. Mayakay dagiti nuang sada abogen iti “Liwes”.
• No LIWES, kuna ti agbanbantay—agrikos dagiti nuang
• No SAGAM—agbuelta dagiti nuang.
• DAGAN—kayatna sawen ket magna.
• Isu a ti presentasion ti sala a balliwes ket buelta, sanud ken rikos. Isu daytoy ti nakaadawan ti maysa a sala a tadek a naawagan iti balliwes.

Kasano a nangrugi?
• Dagiti ubbing idi a nagbantay iti aglutlutlot a nuang iti taltalon, nakitada daytoy nga ar-aramiden dagiti nuang. Tatta, tinuladda met, idi kuan, nagayabda iti kaduada tapno tuladenda met ti nuang nga agrikos-rikos. Adda maysa a lakay a nakakita ket kinunana: “Ay, mabalin met gayam a probitsaren nga agbalin a kita ti tadek.” Inalana ti pagbugbugawna iti billit a bolo naawagan iti DUKANGKANG—pagbugaw iti tiempo ti panagdadawa ti pagay. Isu metten ti naaramat a pagkumpas iti balliwes.

Nabayagen?
• Manmano ti mangaramid ta dida unay masurotan, ta ita, ad-adda a maaramat ti gansa. Saanda unay pagan-ano daytoy ta ipagarupda a saanen nga nga agserbi ta addan metten gansa.
• Tapno maipakita ti orihinal nga aramid dagiti tribu idi awan pay ti gansa, isu a napanunotko a ti bolo ti maaramat. Naaw-aweng ti bolo (dukangkang)ngem iti kawayan.

Adda pay ngata kastoy?
• Wen, adda pay dagiti talon idiay Bontoc a saanda araduen ta baresbes. Ken saanen a masapul ta nalukneng ti daga. Nalaklaka a palutloten ti daga ngem araduen.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s